5 cách nhận biết trí lực của trẻ phát triển bình thường

Bạn có thể biết được trí lực của con mình phát triển bình thường hay không dựa vào đánh giá từ các khía cạnh sau đây:

Bé có hay cười không?

Thông thường, sau khi sinh 4 - 6 tuần hoặc có thể sớm hơn bé đã bắt đầu biết cười. Khi mới bắt đầu, nụ cười của bé thường xuất hiện trong những giấc ngủ nông, lớn hơn chút nữa, bé có thể sẽ cười thành tiếng trong giấc mơ của mình. Một số chuyên gia nghiên cứu về tâm lý trẻ em đã phát hiện ra rằng, từ nụ cười của bé chúng ta có thể biết được đại khái tình hình phát triển trí lực của bé. Những bé hay cười có trí lực phát triển tốt hơn những bé không hay cười. Nếu sau khi sinh từ 8 - 10 tuần mà bé vẫn không cười thì có thể gặp vấn đề về mặt trí lực.

Nhận biết trí lực của bé qua việc bé có biết dùng mắt để “theo dõi” không?

Đồng tử của trẻ sơ sinh có phản ứng với ánh sáng, nhưng do tế bào của khu vực điểm vàng quá nhỏ, cơ mắt điều tiết không tốt khiến thị giác không được lanh lợi, phạm vi thị lực xa nhất là 60 cm, thị giác trong vòng 20 cm là rõ nhất và có thể nhìn trong một khoảng thời gian ngắn.

Sau 4 - 6 tuần, trẻ sơ sinh có thể dùng mắt nhìn ngang dõi theo các sự vật chuyển động 90 độ, bé được 12 tuần khi nghe thấy giọng nói của mẹ sẽ hướng đầu về phía mẹ. Từ 12 - 16 tuần, khi nhìn thấy người lớn chuẩn bị cho mình ăn sữa, bé sẽ há mồm để đợi. Nếu đến 6 tháng tuổi mà bé vẫn không thể dùng mắt để “theo dõi” thì có thể trí lực phát triển không bình thường.

Ảnh minh họa

Bé có ngủ nhiều hay không?

Trẻ sơ sinh dành phần lớn thời gian trong ngày để ngủ, cùng với sự phát triển của bé, thời gian ngủ càng ngày càng ít dần, thời gian tỉnh càng ngày càng nhiều. Nếu thời gian ngủ của bé quá dài, vượt quá giới hạn nhất định, cả ngày lúc nào cũng ngủ mê mệt đến cho ăn sữa cũng khó khăn thì có lẽ gặp vấn đề về mặt trí lực.

Động tác của bé phát triển có bình thường không?

Trẻ vừa mới sinh biết nắm giữ mọi đồ vật đặt trong tay chúng, đây là một loại phản ứng bản năng của con người, gọi là phản xạ cầm nắm. Sau 3 tháng khi phản xạ này biến mất thì trẻ mới có ý thức cầm nắm đồ vật.

Lúc này chúng thường nằm trên giường và chơi chính tay của mình. Nhưng sau 6 tháng, phần lớn trẻ dừng hẳn việc chơi đùa chân tay của mình. Từ sau 6 tháng cho đến 1 tuổi, những trẻ có trí lực phát triển không bình thường vẫn cứ tiếp tục hiện tượng chơi đùa chân tay của mình.

Những trẻ 6 - 7 tháng phát triển trí lực bình thường đã có thể cong lưng với lấy những đồ vật ở cách khá xa mình đồng thời truyền đồ vật đó bằng hai tay. Trẻ khoảng 6 tháng tuổi đã bắt đầu có động tác gặm nhấm đồ vật, có thể tự mình ăn bánh quy. Trẻ 9 tháng tuổi có thể tùy ý ném hoặc vứt đồ vật và thường lấy đó là niềm vui.

Tính xã hội phát triển có bình thường không?

Trẻ vừa mới sinh ra chưa biết phân biệt người nào với người nào. Sau 3 tháng, bé bắt đầu phân biệt người lạ, quen. Khi bố mẹ hoặc người thân của bé lại gần, bé thường biểu thị sự thích thú bằng nụ cười, có lúc còn khua chân múa tay.

Sau 6 tháng, bé bắt đầu xuất hiện hiện tượng sợ sệt, né tránh, thậm chí là khóc dữ dội khi gặp người lạ, nhưng khi gặp người quen bé lại giang rộng hai tay ra và muốn được bế. Điều đó chứng tỏ lúc này bé đã có trí nhớ rõ rệt. Nếu trẻ được 8 tháng mà vẫn chưa có hiện tượng này thì nên nghĩ đến vấn đề trí lực.

Gia Đình Việt Nam

Tags: mam non, truong mam non

Con dạn người lạ- chớ coi chừng!

Nhiên rất tự hào khi cậu con trai không hề sợ sệt lúc tiếp xúc người lạ. Nhưng Nhiên không ngờ đó chính là biểu hiện của sự chậm phát triển trí lực.

Mang bầu được 32 tuần thì Nhiên bị động thai. Nhiên phải nhập viện mổ cấp cứu lấy đứa con trong bụng. May mắn là Nhiên mẹ tròn con vuông, một cậu bé kháu khỉnh chào đời. Sau mấy ngày nằm trong lồng kính để chăm sóc đặc biệt, bé đã được về với mẹ. Nhờ Nhiên tốt sữa nên cậu con trai tăng cân rất nhanh.

Lúc cu cậu mới sinh ra có 2,5kg mà sau 1 tháng đã tăng lên hơn 4kg, trông rất bụ bẫm. Cứ thế, cậu con trai lớn lên khỏe mạnh khiến Nhiên rất vui mừng. Sau 4 tháng nghỉ sinh, Nhiên yên tâm giao con cho bác giúp việc trông nom để đi làm.

Công việc của Nhiên đòi hỏi phải thường xuyên đi công tác xa có khi đến cả tuần. Suốt chuyến công tác, lúc nào Nhiên cũng thấp thỏm không yên, ruột gan quặn thắt vì nhớ con. Nhiên cũng lo sợ chồng và bác giúp việc không chăm nom cho con trai được tốt. Về đến nhà, Nhiên lao vào bế con cho thỏa. Cậu con trai ngoan ngoãn ngồi trong lòng mẹ, không hề tỏ ra xa lạ. Nhiên sung sướng ôm chặt con, thở phào nhẹ nhõm. Ở cơ quan, mấy chị đồng nghiệp hay trêu Nhiên: “Em đi xa nhiều thế cẩn thận không con lại không nhận ra mẹ đấy”. Nhưng Nhiên luôn tự hào khoe: “Con em bén hơi mẹ rồi, nên dù có đi xa cả năm về nó vẫn biết mẹ nó là ai mà”.

Trẻ nhỏ dạn người lạ - đừng chủ quan vì có thể trẻ mắc biểu hiện của việc giảm trí lực (Ảnh minh họa)

Lúc con trai được hơn 7 tháng tuổi, Nhiên đưa con đến cơ quan chơi. Các chị trong cơ quan tranh nhau đòi bế.

Cậu bé không hề tỏ ra sợ sệt hay bám mẹ, ai bế cũng không ý kiến gì. Nhiên vui sướng nghe các chị khen: “Con em nuôi sướng thật đấy, chả sợ người lạ gì cả”, “Thế này thì nhàn quá, con không lạ thì muốn nhờ người ta trông hộ cũng dễ”, “Em làm cách nào mà huấn luyện con giỏi thế”. Ai cũng ngạc nhiên khi Nhiên phổng mũi nói: “Vâng, nó ở nhà với bác giúp việc suốt, chẳng mấy khi ra đường nhưng không sợ người lạ bao giờ”.

Cho đến hôm Nhiên bế con ra công viên gần nhà thì gặp một chị hàng xóm làm bác sĩ nhi cũng đang cho con đến đây chơi. Quan sát biểu hiện của con trai Nhiên, chị hàng xóm khuyên Nhiên đưa con đến bệnh viện kiểm tra trí lực. Nghe chị hàng xóm nói, Nhiên rất ngạc nhiên và hơi chút bực bội.

Trong lòng Nhiên nhủ thầm: “Con mình dạn dĩ người lạ là tốt, có gì mà phải khám xét”. Nhưng, để cẩn thận Nhiên vẫn đưa con đến bệnh viện. Thăm khám kỹ càng, bác sĩ chẩn đoán con trai Nhiên bị chậm phát triển trí tuệ.

Bác sĩ giải thích: “Sau 3 tháng bé đã có cảm giác sợ, phân biệt được người lạ người quen. Biểu hiện không biết sợ người lạ của con trai chị chính là dấu hiệu của bệnh về trí lực. Nguyên nhân có thể do con chị bị sinh non hoặc thiếu cân”. Bác sĩ cũng chỉ định con trai Nhiên phải có các biện pháp can thiệp sớm đồng thời thăm khám thường xuyên để khắc phục tình trạng. Đến lúc này Nhiên mới vỡ lẽ, vội vàng thu xếp thời gian để đưa con đi điều trị.

Gia Đình Việt Nam

Tags: mam non, truong mam non

Những đồ chơi phát triển 8 loại trí thông minh của trẻ

Con người từ khi sinh ra đã sở hữu 8 loại trí thông minh. Việc cha mẹ lựa chọn đồ chơi thông thái là cách giúp trẻ phát triển 8 trí thông minh.

8 loại trí thông minh ở trẻ

PGS.TS.NGND Nguyễn Võ Kỳ Anh (Viện trưởng Viện nghiên cứu giáo dục và phát triển tiềm năng con người) cho rằng, mỗi đứa trẻ ra đời đều có loại hình thông minh này hoặc loại hình thông minh khác trong 8 loại hình thông minh của con người.

Chúng có thể nổi trội đặc biệt ở một khả năng nào đó nhưng cũng có thể sở hữu nhiều loại hình thông minh khác nhau.

Đồ chơi là một trong những cách giúp trẻ kích thích 8 loại trí thông minh này.

• Thông minh ngôn ngữ: Nhạy cảm với ngữ nghĩa, nhịp điệu, âm thanh của các từ.Điển hình là những phóng viên, nhà văn, nhà thơ, người kể chuyện, luật sư… họ yêu thích các cách sử dụng âm thanh của từ ngữ, có khả năng nhớ các sự kiện.
• Thông minh logic toán học: Là trí thông minh đối với những con số và sự logic. Đây là trí thông minh của những nhà khoa học, kế toán viên và những nhà lập trình máy tính.
• Thông minh về không gian: Nhạy cảm sắc bén với những chi tiết cụ thể trực quan, suy nghĩ bằng hình ảnh, hình tượng, có khả năng cảm nhận, chuyển đổi và tái tạo những góc độ khác nhau của thế giới không gian trực quan dưới dạng hình ảnh đồ họa.
• Thông minh về âm nhạc: Có khả năng cảm nhận, thưởng thức và tạo ra các nhịp điệu.
• Vận động cơ thể: Là loại thông minh của chính năng lực cơ thể, khả năng điều khiển các hoạt động thân thể của con người và thao tác cầm nắm các vật thể một cách khéo léo.
• Năng lực tương tác xã hội: Là năng lực hiểu, cảm nhận, làm việc và tương tác tốt với người xung quanh, cộng đồng. Có khả năng nhìn sự việc dưới góc độ, quan điểm của người khác.

Ngoài ra là năng lực tự nhận thức bản thân và thông minh tự nhiên.

Chọn đồ chơi tương thích

Theo, PGS.TS.NGND Nguyễn Võ Kỳ An, các loại hình thông minh trên thường tương tác, hỗ trợ với nhau. Tùy theo việc cha mẹ muốn trẻ phát triển trí thông minh nào sẽ phải chọn loại đồ chơi phù hợp. Khi cha mẹ lựa chọn đồ chơi nhằm vào mục đích phát triển trí thông minh nào cũng sẽ kích thích thêm một vài trí thông minh khác. Trí thông minh nổi trội được phát triển sẽ kéo theo phát triển các trí thông minh khác.

Chẳng hạn, cha mẹ muốn con phát triển khả năng vận động thì cha mẹ nên mua đồ chơi cho trẻ phát triển cơ tay. Hãy chọn xếp hình bằng gỗ nhưng có phát ra âm thanh để cho trẻ lắc, hoặc cho khúc gỗ đó vào hộp trống lắc cho trẻ nghe. Có thể cho vài hòn bi vào chai nhựa trong suốt để cho trẻ cầm lắc vừa để phát triển cơ tay vừa phát triển thông minh âm nhạc…

Để trẻ phát triển thông minh ngôn ngữ, cha mẹ cần thường xuyên giao tiếp với trẻ, chơi trò chơi ngôn ngữ với bé chẳng hạn như cách đánh vần các từ hoặc tìm các từ liên quan đến một chủ đề nhất định. Thường xuyên đọc sách, kể chuyện cho con. Đồ chơi kể chuyện chỉ riêng ngôn ngữ từ nói được hội thoại sẽ không có tác dụng được trí thông minh của trẻ.

Phát triển trí thông minh toán học nên cho bé chơi các loại đồ chơi lắp ghép. Cùng bé chơi trò đếm số hoặc đố vui. Tầm 2- 3 tuổi có thể chơi mô hình tàu điện, ghép hình, xếp hình, chơi xếp đồ vật thành các nhóm có đặc tính tương tự nhau và cụ thể hóa bằng cách giúp bé tạo ra những đồ thị, vẽ trên giấy hình ảnh các món vật dụng đó.

“Quan trọng nhất của đồ chơi chính là dùng nó như một công cụ để cha mẹ và con cái trò chuyện hay là tương tác với nhau. Với một đồ chơi cha mẹ có thể biến hóa nó thành nhiều đồ chơi khác nhau. Hoặc dùng các dụng cụ đơn giản, đồ bỏ đi tạo ra đồ chơi cho con nhằm phát triển 8 loại hình trí tuệ. Để phát hiện trẻ có khả năng nổi trội nào, cha mẹ cần quan sát. Trẻ thường bộc lộ cảm xúc rất rõ ràng khi chơi đùa. Hãy để ý xem bé thích chơi trò ngôn ngữ, vẽ tranh, chơi các hình khối, hát hò hay đếm số. Thích chơi chung với người khác hay một mình. Cho trẻ thử qua nhiều loại trò chơi, đồ chơi khác nhau và hãy để bé tự xoay sở, khám phá khi chơi” – NGND Nguyễn Võ Kỳ Anh khuyên.

Theo Gia Đình & Xã Hội

Tags: mam non, truong mam non